.:Wargaming Zone:. - serwis wargamingowy - .:Artykuł - UMOCNIENIE POLOWE autorstwa gen. Pr?dzy?skiego:.
Wargaming Zone     
¦roda godzina 07:47,
17 paĽdziernik 2018

UMOCNIENIE POLOWE autorstwa gen. Pr?dzy?skiego
Data: Śr 28 Lis, 2007
Autor: Robert Kowalski
Recenzja pracy teoretycznej gen. Ignacego Pr?dzy?skiego

Opis:
Tytu?: UMOCNIENIE POLOWE; Autor: Ignacy Pr?dzy?ski; Wydawca: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej; Rok wydania: 1986; Oprawa: mi?kka; Format: 13 x 20; J?zyk: polski; ISBN 83-11-07267-1; Seria: Polscy Teoretycy Wojskowi; Liczba stron: 350; Fotokopie stron orygina?u z rysunkami autora: 24 sztuki.

Recenzja:
Tym razem pisz? o ksi??ce, ktra wysz?a ju? do?? dawno temu, ale wydaje mi si? wa?na i warta poszukania w bibliotekach lub antykwariatach. Chodzi o ksi??k? autorstwa genera?a Ignacego Pr?dzy?skiego “Umocnienie polowe”, ktra szmat czasu pozosta?a r?kopisem.

Pr?dzy?ski, ur. 1792 roku, w armii polskiej szkol?cy si? na in?yniera, prowadzi? prace przy fortyfikowaniu Warszawy w pobli?u rogatek Jerozolimskich ju? w kwietniu 1809, nast?pnie umacnia? twierdz? Modlin i przerzuca? most pontonowy z broni?cym go sza?cem przez Wis?? pod Pu?awami. Po wojnie dalej fortyfikowa? Modlin, prowadz?c roboty przy budowie nasypw ziemnych, murw oporowych i blokhauzw. W wojnie 1812 w sztabie D?browskiego, pe?ni? rol? in?yniera polowego i oficera sztabowego, budowa? mosty i sza?ce, wyr?ni? si? np. przy rozpoznawaniu Bobrujska, w bitwie pod Borysowem i podczas budowy mostw na Berezynie. Od 1815 w kwatermistrzostwie generalnym w Krlestwie Polskim, prowadzi? 1815-1822 dzia?alno?? naukow? i dydaktyczn?, prowadz?c wyk?ady dla oficerw.

Ju? w 1825 r. uko?czy? swoj? prac? pt. “Umocnienie polowe”, jednak wydano j? dopiero w 1986 roku! Dlaczego - odsy?am do wst?pu wydawcy.

Pr?dzy?ski podzieli? swoje wywody na nast?puj?ce cz??ci:

Wst?p.

Cz??? I - Oglne zasady umocnienia. Dzie?a w rwninie.

Cz??? II- Wynios?o??. Umocnienia nieregularne.

Cz??? III- Sposoby wzmocnienia okopw.

Cz??? IV- Budowa umocnie?.

Cz??? V- Szczeglne przypadki umocnienia.

Cz??? VI- Przeprawy rzek.

Cz??? VII- Zdobywanie i obrona umocnie?.

Praca stanowi „reference book” dla ka?dego zainteresowanego fortyfikacjami w okresie napoleo?skim, bo z tego okresu pochodz? nabyta wiedza i do?wiadczenia w?asne autora. Pomy?lana zosta?a jako kompendium wiedzy o pracach in?ynieryjnych dla oficera, a cytuj?c autora „...Nale?y si? wi?c przyk?ada? do nauki umocnienia ka?demu wojskowemu, pragn?cemu mie? znajomo?? swojego stanu...”.

Praca w sposb niezwykle szczeg?owy opisuje technik? wykonania poszczeglnych dzie? in?ynieryjnych, poczynaj?c od warunkw i zale?no?ci terenowych, projektu, u?ywanych narz?dzi, ilo?ci potrzebnych do pracy ludzi i czasu, w jakim przyjdzie dan? rzecz wykonywa?. Dla przyk?adu o ostropalach (z definicji autora: „pale 9-11 stp d?ugie, najmniej 6 cali grube, ostro zaciosane, wkopane rz?dem, z dwu-trzycalowymi odst?pami”) - „Warsztat stawiaj?cy pale sk?ada si? z o?miu ludzi. Pierwszy robotnik ustawia, stoj?c tak, a?eby mia? rowek mi?dzy nogami, drugi zatyka ko?ki i szpadlem dosypuje ziemi pod pal lub wyniesie wed?ug potrzeby, trzeci podaje pale, czwarty ?widruje dziurki do przybijania ?aty, pi?ty przybija ?at?, szsty przyciska pal w czasie przybijania, sidmy zarzuca rowek, smy ubija. Jeden warsztat postawi na godzin? oko?o 25 pali. Maj?c uko?czy? palowanie w oznaczonym przeci?gu czasu u?yje si? odpowiednia liczba warsztatw...”. Mamy wi?c nie tylko dok?adny opis prac, ale tak?e wyja?nienia poj??.

W podobny sposb autor zajmuje si? ka?dym rodzajem prac in?ynieryjnych, ktry mo?e by? potrzebny w czasie dzia?a? polowych. Pisz?c o umocnieniach, rozpoczyna od rzeczy najprostszych - jak urz?dzi? profil i ile grubo?ci potrzebuje przedpiersie zabezpieczaj?ce przez kul? karabinow?, 3, 6, 12 i 24- funtow?, ko?czy na instrukcjach budowy najbardziej skomplikowanych twierdz polowych czy ca?ych linii umocnie?. Podaje szczeg?owe informacje, jak wzmacnia? obron? ostropalami, ostroko?ami, blokhauzami, ko?kami, bronami, nied?wiadkami, klocami na przedpiersiach, jak zak?ada? podlatwki (fougasse), zasieki, wilcze do?y, jak robi? zalewy itp.

Pisz?c o budowie umocnie?, Pr?dzy?ski pisze te? o narz?dziach, projektowaniu, wykre?laniu w terenie i profilowaniu, o odzianiach z darniny i faszyny, o s?ynnych ju? forumowych koszach, plecionkach, wreszcie o prowadzeniu roboty - ilu ludzi, jak dzieli? zmiany, jaki jest czas efektywnej pracy.

Sporo uwagi po?wi?ca bateriom, blokhauzom, umacnianiu domw, zabudowa? wiejskich, ko?cio?a, klasztoru, zamku, ca?ych wsi, miasteczek i miast. Porusza tak?e wiele innych tematw, ktrych nawet samo wymienienie przekracza ramy recenzji.

Praca wzbogacona jest bogatym zestawem w?asnor?cznych rysunkw genera?a (niestety, cz??? z nich nie zachowa?a si? do naszych czasw), ktre znakomicie ilustruj? jego wywody. Niezwyk?a, stara polszczyzna wymaga pocz?tkowo nieco skupienia i wyobra?ni, niemniej w po??czeniu z rysunkami tekst pozwala na pe?ne zrozumienie przedstawianego problemu.

Podsumowuj?c: gor?co polecam.

Komentarze

Dodaj komentarz