.:Wargaming Zone:. - serwis wargamingowy - .:Artykuł - Zwycięzca spod Żyżyna. Generał Michał Heidenreich - Kruk:.
Wargaming Zone     
Wtorek godzina 09:48,
11 grudzień 2018

Zwycięzca spod Żyżyna. Generał Michał Heidenreich - Kruk
Data: Sob 25 Kwi, 2009
Autor: Paweł Zatryb
Recenzja biografii jednego z czołowych dowódców powstania styczniowego

Zwycięzca spod ŻyrzynaOpis:
Tytuł: Zwycięzca spod Żyżyna. Generał Michał Heidenreich - Kruk (1831 - 1886), Autor: Zdzisław Bieleń, Wydawca: Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie - Słodowskiej (UMCS), Rok wydania: 2006, Oprawa: twarda, Format: 24 x 17, Język: polski, ISBN 83-227-2529-9, Ilość stron: 271, Ilość map: 7, Ilość zdjęć: 34, Cena: 38 PLN

Recenzja:
Buszując ostatnio w EMPIK-u zauważyłem w dziale biograficznym książkę na okładce, której znajduje się reprodukcja obrazu Artura Grottgera z cyklu „Lituania" pt. „Bój". Tytuł był zasłonięty innymi tomikami, ale ponieważ okładka pozwalała domniemywać, że chodzi o książkę dotyczącą powstania styczniowego postanowiłem przyjrzeć się jej bliżej. Po przeczytaniu tytułu i przejrzeniu książki postanowiłem ją kupić, przeczytać, a wrażeniami z lektury podzielić się z Czytelnikami Wargaming Zone.

Chyba każdemu kto choć trochę interesuje się historią polskich zrywów niepodległościowych nazwisko tytułowego bohatera jest znane. Jednak do 1989 r. idolem historyków zajmujących się powstaniem styczniowym był Jarosław Dąbrowski, a po tej dacie dyktator Langiewicz lub generał Hauke. Nazwisko gen. Heidenreicha pojawiało się z reguły tylko przy opisie największego polskiego zwycięstwa w tym powstaniu, jakim była niewątpliwie bitwa pod Żyrzynem. Poświęcenie gen. Michałowi Heidenreichowi - pseudonim „Kruk" - odrębnej monografii zasługuje więc na szczególną uwagę. Zatem ad rem:

Autor wprowadza czytelnika w temat opisując pochodzenie rodziny tytułowego bohatera, jego dzieciństwo, młodość oraz karierę wojskową w armii rosyjskiej. Po wstępie Z. Bieleń szczegółowo przedstawia udział M. Heidenreicha w konspiracji, działalność w powstaniu na stanowisku lokalnego wyższego dowódcy (tereny ówczesnego województwa lubelskiego i podlaskiego) oraz organizowane przez bohatera próby podjęcia walki na innych terenach Królestwa Polskiego i na Wołyniu przy pomocy oddziałów organizowanych w Galicji. Ostatnia część książki dotyczy życia bohatera po upadku powstania styczniowego. Szczegółów pracy zdradzał nie będę - czytelnik sam się z nimi zapozna.

Warto jednak wspomnieć, że autor nie skupia się wyłącznie na kwestiach czysto militarnych. Sporo miejsca zajmuje opis działalności powstańczych organów cywilnych odpowiedzialnych m.in. za zaopatrzenie walczących, działalności służby wywiadowczej i kontrwywiadowczej (Żandarmeria Narodowa), organów politycznych, stosunku poszczególnych grup społecznych do sprawy powstańczej itp. Bardzo ciekawy jest też opis wzajemnych relacji pomiędzy poszczególnymi dowódcami, podziałów politycznych i rozpolitykowania poszczególnych oddziałów, braku dyscypliny przechodzącego niekiedy wręcz w anarchię, czy wreszcie zwykłej ludzkiej zawiści i załatwiania spraw prywatnych pod płaszczykiem służby (nie ustrzegł się tego także bohater książki). Na marginesie można zauważyć, że powyższe zachowania w połączeniu z brakiem realizmu wielu planów powstańczych pozwalają na stwierdzenie, że nasi kolejni przywódcy polityczni i generałowie mimo upływu lat i wieków - z nielicznymi wyjątkami - nie potrafią uczyć się na błędach poprzedników... Smutne.

Należy podkreślić, że Z. Bieleń przedstawiając postać generała pisze o faktach bez ich ubarwiania i bez opowiadania się po stronie swojego bohatera lub jego przeciwników. Ocenę sylwetki generała pozostawia czytelnikom i chwała mu za to.

Książkę napisano żywym językiem i w przystępny sposób. Zawiera ona liczne przypisy, ale niestety brak na końcu całościowej bibliografii.

Podsumowując - w mojej subiektywnej ocenie recenzowana książka jest warta swojej ceny i poświęcenia kilku godzin na jej przeczytanie.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 


Komentarze

Dodaj komentarz